Profesor dr Boško Suvajdžić priredio je i napisao pogovor za knjigu na nemačkom „Vuk Stefanović Karadžić 1787–1864–2014 – Mindlihes folksgut der Serben” („Vuk Stefanović Karadžić 1787–1864–2014 – Mündliches Volksgut der Serben”). Pored izabranih Vukovih pesama, pripovedaka i kratkih proznih formi, etnografskih zapisa, u knjizi se nalaze i prilozi koji se tiču recepcije Vukovog dela u nemačkoj književnosti, kao i osvetljenja onoga najznačajnijeg što čini Vukovo delo životnim i danas, fundamentalnim za srpsku tradiciju i kulturu. Knjigu su objavili Vukova zadužbina i „Čigoja štampa”. U planu je da se narednih godina, objave slične knjige na ruskom i engleskom jeziku, a na Sajmu knjiga iskazano je i interesovanje izdavača iz Kine da takvo jedno izdanje objave i na kineskom jeziku.

Reprezentativno izdanje izbora tekstova iz obimnog Vukovog dela i naučnih studija o Vukovom radu i njegovoj recepciji tokom 19. i 20. veka, na nemačkom jeziku, objašnjava Mina Đurić, objavljeno je povodom 150 godina od Vukove smrti i 200 godina od izlaska „Male prostonarodne slavenosrpske pjesnarice” i „Pismenice srpskoga jezika”, uz podršku Ministarstva kulture i informisanja Republike Srbije. Knjiga „Mindlihes folksgut der Serben”, kao naučno-popularnog izdanja, nastala je sa željom da obavesti i poduči modernog čitaoca germanskog govornog područja, zainteresovanog za srpsku usmenu književnost, u kontekstu evropske i svetske literature. Knjiga nudi izbor iz svestranog Vukovog dela, ukazujući na istraživanja i razmatranja slovenskih germanista i germanskih slavista posvećenih Vuku i mogućnostima recepcijskih propitivanja Vukovog ostvarenja u savremenom naučnom svetlu, kako to Vukovo delo i celokupna srpska usmena baština zaslužuju, na putu potvrđivanja samosvesti o evropski i svetski istaknutom identitetu srpske kulture, što pokazuje i uvodna studija ove knjige.

Svojevrsni svetionik knjige je prva, pregledna, komparativna studija prof. dr Boška Suvajdžića, koja srpsko usmeno nasleđe sagledava u okvirima svetske književnosti, i to od Alberta Fortisa, preko prebogate recepcije srpske baštine u 19. i 20. veku, do savremenih doprinosa izučavanju Vukovog dela. Ovo istraživanje prof. dr Boška Suvajdžića, naglašava Mina Đurić, predstavlja koheziono jezgro knjige u kojem se nemački prevodi i recepcija srpskog usmenog stvaralaštva, kao i praćenje razvoja književno-teorijskih pitanja koja su njima aktualizovana, postavljaju u kontekst drugih zapadnoevropskih (engleskih, francuskih, italijanskih) i istočnoevropskih (ruskih, ukrajinskih, poljskih, čeških) pristupa. Time se već na početku knjige „Mindlihes folksgut der Serben”, u komparativnim okvirima, uspostavlja linija i onih germanskih proučavalaca čiji će tekstovi ili njihovi odlomci, posvećeni balkanskom književnom i kulturnom stecištu, biti obuhvaćeni u narednim poglavljima (npr. A. Šmaus, D. Burkhart, G. Šubert).

Polja Vukovog jezičko-reformatorskog, leksikografskog, sakupljačkog, antologičarskog i pripovedačkog delovanja, oslikana u prvom poglavlju, razvijaju se kroz prilježnu biobibliografsku belešku, posle koje sledi isticanje vrednosti poetičkih principa Vukovog rada, poetika Vukovih pevača, Vukovih principa u sagledanju narodne poezije i proze. Poseban kvalitet i preimućstvo knjige, dodaje Mina Đurić, čini njena višestruka namena i prilagođenost različitim nivoima znanja i interesovanja potencijalnih recipijenta, bez obzira na to da li je u pitanju prvi susret sa Vukovim radom i srpskom usmenom baštinom, ili profesionalno bavljenje njima, ova knjiga se čini prijemčivom i podsticajnom poput svojevrsne antologije – od Vukovih tekstova do tekstova o Vuku.

Odabrane odrednice „Srpskog rječnika”, među kojima su za stranog čitaoca, verovatno, najzanimljivije ala, Božić, vila, vještica, vuk, vukodlak, Đurđevdan, zadužbina, utva, hajduk – propraćene su bogatim i vrlo raznovrsnim likovnim materijalom, uz prigodna objašnjenja likovnog urednika Milijane Simonović i prevodioca prof. dr Anete Đurović. Skoro ceo izbor epskih pesama (od „Zidanja Skadra” do „Boja na Mišaru”), kao i lirskih, dat je u vrsnom prevodu Tereze Albertine Luize fon Jakob Robinson (Talfj), dok je „Hasanaginica” prenesena u čuvenom Geteovom prevodu. Od narodne proze u okvirima knjige uvršćen je primer prevoda Vilhelmine Karadžić („Djevojka brža od konja”), kao i savremen prevod prof. dr Anete Đurović („Ero s onoga svijeta”).

Posebno značajan za shvatanje srpsko-nemačkih književnih i kulturnih veza jeste odeljak posvećen Vukovim savremenicima i beleškama koje su Gete, Kopitar, Grim i Talfj ostavljali o Vuku ili povodom Vukovog dela.

Autor: Z. Radisavljević

Izvor: Politika

Comments

comments

Related Posts